Moltkenin Türkiye mektupları kitap özeti kısa içerik
Sayfa sayısı : 3Kaynakçası : Yok
Doküman türü : Microsoft Word
KİTABIN YAZARI Hayrullah ÖRS BASIM TARİHİ 3 ncü Basım 1999 KİTABIN YAYIM MAKSADI Bir yabancı gözüyle, Osmanlı İmparatorluğu’nun Coğrafi, Siyası ve Sosyal durumunun izahı. KİTABIN ÖZETİ : Feldmareşal Helmuth Von Moltke, 26 EKİM 1800 tarihinde, Meklenburg'un Parchim kasabasında doğmuştur. l819 yılında Danimarka ordusunda subay olmuştur. l822'de Almanya ordusunun hizmetine girmiştir. 1835-1839 yılları arasında Türk Ordusunda Askeri öğretmen ve tahkimat uzmanı olarak çalışmıştır. 1858-1888 yılları arasında Prusya Genel Kurmay Başkanlığını yapmış ve 1891'de Berlin'de ölmüştür. Yazar kısa öz geçmişinde, Türkiye'de yaşadığı olayları, alışılagelmiş bir Askeri dilde;bazen bir seyyah,bir tarihçi, bazen bir asker, bazen de bir coğrafi kaşif gibi kaleme almıştır. Eserden de anlaşılacağı gibi iyi bir gözlemcidir. Moltke, 1835 sonbaharında Almanya'dan, İstanbul ve Atina üzerinden İtalya'ya seyahat etmek için yola çıkar. Bu bölümde Balkanlar'da Eflak, Boğdan, Bükreş, Sırbistan, Bulgaristan'da Yerköy,Rusçuk ve Edirne'den İstanbul'a gelişini anlatır. Yolculuğu sırasında Eflak'ı ve kasabaların içler acısı durumunu, insanların Veba hastalığıyla yüz yüze kalmasını anlatmıştır. Ayrıca seyahat ettiği bölgenin coğrafi ve askeri durumlarını, yeni Orsava Paşasını ziyaretini ve burada gördüğü iltifatları anlatmaktadır. Türk adetleri gereği tütün ve kahveye burada rastlamıştır. Buradan Bükreş’e gelmiş ve Bükreş’i anlatırken; “En sefil kulubelerle saraylar bu şehirde yanyana görülür. Asya ile Avrupa bu şehirde yanyana gelmiş gibidir” diyerek Avrupa ile Asya Kıt’ası arasındaki yaşam farklılığı hakkında kıyaslama yapmıştır. Tuna nehri üzerinden Yerköy ve Rusçuk’a geçmiş ve Şumnu’ da Türk hamamını tanımıştır. Hamamın dış görünüşü ile iç yaşantısını ve İstanbul’a kadar gezdiği yerlerin Coğrafi durumunu ve Sosyal yaşantısını teferruatlı olarak anlatmıştır. Moltke İstanbul'da kaldığı süre içinde Osmanlı İmparatorluğunun siyasi ve askeri durumu üzerine mektuplar yazmış ve konuları kendince ve tarafsız bir biçimde anlatmıştır. Paşaların yerlerini koruyabilmek için Padişah’ın kızlarına damat bulmak gibi işlerini ve diğer mevki sahiplerinin yerlerini koruyabilmek için çevirdiği entrikaları anlatmıştır. Ayrıca imparatorluğun 1600'lü yıllardaki ihtişamıyla 200 yıl sonraki durumunu karşılaştırmış; kaybedilen toprakları, savaşları ve dağılma sürecini anlatmıştır. Ekonomik bozukluğu, vergilerin ağırlığını, iltimas ve rüşvet karşısında idarenin zayıflığını anlatmıştır. Ayrıca Yeniçerilerin kaldırılmasından sonra ordunun tam olarak oluşturulamaması durumunu incelenmiştir. Moltke İstanbul'da öğretmenlik yaparken Çanakkale, Turuva, İzmir, Bursa ve Trakya'yı dolaşmış eski Yunan'dan, Osmanlı’nın yaptığı eserlere kadar her tarihi eseri, dağları, ağaçları, Çanakkale Boğazı'nı, Ege denizini anlatmıştır. Moltke padişahla Balkanlara yaptığı geziyi ve dönüşünü, halkın padişaha bakışını, padişahların ve beylerin yaşam tarzlarını enteresan şekilde kağıda dökmüştür. Bölgenin haritasını çıkarırken İstanbul'un köylerinden bahsetmiştir. Moltke uzun süre kalacağı Anadolu'ya olan yolculuğunu, vapurla Samsun'a giderek başlatmış, Samsun'u, Amasya'yı, Turhal'ı, Tokat'ı, Sivas'ı ve Malatya'yı her şeyiyle anlatmıştır. Mevsimi, insanları, Amasya'da Kral mezarlarını, Tokat'ın bakırcılar çarşısını, Sivas'ın soğuğunu, Malatya'nın kayısı’sını, suyunu anlatmış ve nihayetinde Ordu karargahına gelmiştir.
[Kitap özeti indir]